2025 rok upłynął w Muzeum na Majdanku pod znakiem projektów międzynarodowych. Wystawa „Spaces of the Holocaust” prezentowana w trzech państwach, wymiana edukatorów, uczniów i muzealników, wielojęzyczne materiały edukacyjne to tylko część działań, które zrealizowaliśmy w dużej mierze dzięki dotacji uzyskanej z Ministerstwa Spraw Zagranicznych RFN za pośrednictwem Fundacji „Erinnerung, Verantwortung und Zukunft”.

Państwowe Muzeum na Majdanku jest pierwszą na świecie instytucją powstałą w poobozowym miejscu pamięci. Na przestrzeni ośmiu dekad swojej działalności przeszła ona ogromną ewolucję, rozwijając się nie tylko jako miejsce przechowywania materialnych śladów przeszłości, lecz także jako placówka reagująca na zmiany społeczne, podejmująca nowe wyzwania i wyznaczająca standardy w dziedzinie muzealnictwa historycznego.

Za nami kolejny program wymiany realizowany w ramach projektu „Spaces of the Holocaust”. Po tym, jak odwiedziliśmy muzea holenderskie i niemieckie oraz zaprezentowaliśmy w obu krajach naszą plenerową wystawę, przyszedł czas na rewizytę naszych partnerów w Polsce.

W Muzeum i Miejscu Pamięci w Sobiborze odbyła się konferencja naukowa pt. „Pociągi śmierci – transporty kolejowe do niemieckich obozów zagłady. Stan wiedzy i postulaty badawcze”. Od 8 do 10 września badacze, historycy i muzealnicy dyskutowali o kluczowym znaczeniu kolei dla mechanizmu i tempa eksterminacji Żydów. W latach 1942–1944 pociągami deportowano na śmierć do obozów zagłady i obozów koncentracyjnych kilka milionów Żydów z całej Europy.

Zapraszamy do uczestnictwa online w debacie zatytułowanej „40 lat po Shoah. Zagłada w świetle dokumentu Claude’a Lanzmanna”. Rozpocznie ona międzynarodową konferencję pt. „Pociągi śmierci – transporty kolejowe do niemieckich obozów zagłady. Stan wiedzy i postulaty badawcze”, organizowaną przez Państwowe Muzeum na Majdanku w Muzeum i Miejscu Pamięci w Sobiborze w dniach 8–10 września 2025 r.

W kwietniu i maju, pracownicy Państwowego Muzeum na Majdanku odbyli pobyt studyjny w wiodących instytucjach muzealnych i edukacyjnych w Berlinie i Amsterdamie. Celem wizyty było zapoznanie się z działalnością zagranicznych muzeów historycznych, wymiana doświadczeń zawodowych oraz budowanie sieci współpracy międzynarodowej w obszarze pamięci historycznej.

W ramach upamiętnienia 80. rocznicy zakończenia II wojny światowej pragniemy podzielić się naszym najnowszym wydawnictwem, powstałym z myślą o polskich i zagranicznych pedagogach.

80 lat temu, 8 maja 1945 roku, zakończyła się II wojna światowa. A może jednak, parafrazując doktora Zygmunta Klukowskiego, cytowanego w jednym z esejów zebranych w naszej najnowszej publikacji, z początkiem stycznia 2025 roku wstąpiliśmy w 86. kalendarzowy rok wojny?

W dniach 23-28.03.2025 r. w Państwowym Muzeum na Majdanku i jego oddziałach – Muzeum i Miejscu Pamięci w Sobiborze oraz Muzeum i Miejscu Pamięci w Bełżcu odbyła się międzynarodowa wymiana młodzieży z Polski, Niemiec, a także Holandii.

10 marca 2025 r. odbyło się drugie w tej kadencji posiedzenie Rady Muzeum przy Państwowym Muzeum na Majdanku. Miało ono charakter wyjazdowy - członkowie Rady odwiedzili Muzeum i Miejsce Pamięci w Sobiborze.

Mamy przyjemność ogłosić, że wystawa opracowana przez Muzeum na Majdanku po raz pierwszy zostanie zaprezentowana publiczności w Holandii. Projekt pod hasłem "Spaces of the Holocaust: Majdanek, Bełżec, Sobibór" rozpoczynamy w Miejscu Pamięci Westerbork, gdzie już od dziś można zwiedzać wystawę pod tym samym tytułem.

W dniach 09-14.02.2025 r. w Państwowym Muzeum na Majdanku i jego oddziałach – Muzeum i Miejscu Pamięci w Sobiborze oraz Muzeum i Miejscu Pamięci w Bełżcu odbyła się międzynarodowa wymiana dla nauczycieli, edukatorów i multiplikatorów z Niemiec, Holandii, a także Polski.

Zapraszamy historyków, badaczy, regionalistów i studentów do udziału w konferencji "Pociągi śmierci – transporty kolejowe do niemieckich obozów zagłady. Stan wiedzy i postulaty badawcze", która odbędzie się w Muzeum i Miejscu Pamięci w Sobiborze w dniach 8-10 września.

26 stycznia dyrektor Państwowego Muzeum na Majdanku dr Tomasz Kranz został uhonorowany nagrodą National Leadership Award przyznawaną przez United States Holocaust Memorial Museum. Amerykańskie muzeum doceniło go za wieloletnie zaangażowanie w upamiętnianie Holokaustu, a także rozwój badań i edukacji w tym zakresie w Polsce.

Czas na podsumowanie 2024 roku. Zdominowały go dwie ważne dla nas rocznice: 80. rocznica utworzenia Państwowego Muzeum na Majdanku oraz 20. rocznica powołania Muzeum i Miejsca Pamięci w Bełżcu. W lipcu przypomnieliśmy też o 80. rocznicy likwidacji KL Lublin. Na przestrzeni ostatnich 12 miesięcy odnotowaliśmy wzrost liczby zwiedzających, a nasze treści online, w tym magazyn muzealny „Varia”, cieszyły się niesłabnącym zainteresowaniem.

30 grudnia 2024 roku Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Hanna Wróblewska powierzyła dr. Tomaszowi Kranzowi funkcję dyrektora Państwowego Muzeum na Majdanku. Został powołany na pięcioletnią kadencję w procedurze konkursowej.

Konferencja naukowa „Przeszłość w muzeach – muzea w przyszłości” zamknęła uroczyste obchody jubileuszu 80-lecia działalności Państwowego Muzeum na Majdanku. W wydarzeniu, które odbyło się 24 października 2024 roku, wzięli udział wybitni badacze z dziedziny muzealnictwa i kultury pamięci.

23 października 2024 roku w Lubelskim Centrum Konferencyjnym uroczyście obchodziliśmy jubileusz 80-lecia działalności Państwowego Muzeum na Majdanku. Była to okazja do spotkania w gronie muzealników i przyjaciół Muzeum, przypomnienia historii instytucji i prezentacji jej dzisiejszej działalności, a także uhonorowania zasłużonych pracowników.

Za nami 81. rocznica wybuchu powstania więźniów w niemieckim obozie zagłady w Sobiborze. Ten zbrojny zryw zakończony ucieczką ponad 300 osób był jednym z najważniejszych przejawów oporu Żydów wobec Zagłady.

14 października 1943 r. w niemieckim obozie zagłady w Sobiborze wybuchł zbrojny bunt więźniów. Był to jeden z najważniejszych przejawów żydowskiego oporu wobec zagłady w czasie drugiej wojny światowej. Powstanie przyspieszyło decyzję o likwidacji obozu, z którego ocalało około 60 osób, w większości uczestników powstania. W 81. rocznicę tych wydarzeń zachęcamy do udziału w ceremonii upamiętniającej ofiary i do wspomnienia ocalałych.

Odkryte pozostałości komór gazowych, masowe groby i liczne przedmioty należące do ofiar obrazują skalę ludobójstwa popełnionego na Żydach przez niemieckich funkcjonariuszy SS-Sonderkommando Sobibor.

We współpracy z New Jersey Commission on Holocaust Education oraz Sara & Sam Schoffer Holocaust Resource Center zorganizowaliśmy wirtualne oprowadzanie dla studentów i pracowników naukowych Stockton University w Stanach Zjednoczonych. Było to pierwsze tego rodzaju wydarzenie, które odbyło się za pośrednictwem jednej z platform do wideokonferencji.

22 maja odbyło się w Państwowym Muzeum na Majdanku 39. posiedzenie Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej.

Muzeum i Miejsce Pamięci w Sobiborze zdobyło kolejną nagrodę. Tym razem Muzeum zwyciężyło w kategorii „Inwestycje” w najważniejszym konkursie w polskim muzealnictwie.